O vermiljoenen spleet! van Bart Van Loo
door Guus Bauer
(Schrijver, ex-Exuitgever, vast medewerker van De Standaard en freelance literair journalist)
|
Een lans voor O vermiljoenen spleet!
Van Bart van Loo (1973) is net verschenen O vermiljoenen spleet!, het derde deel van zijn trilogie over de Franse letteren. ‘Lezen moet weer een avontuur worden,’ zegt hij. We schudden de kussens in bed daarom maar goed op wanneer we het boek van het nachtkastje pakken. Wat gaat dit worden? Op de achterkant staat: ‘Een intieme geschiedenis van pornografie en erotiek’. Een nieuwe eros-Bijbel voor Martin Ros? Les Onze Mille Verges (1907, Apollinaire) nog aan toe. Ik heb tijdens mijn tikdienst in Antwerpen (writer-in-residence klinkt me te chique) alleen nog maar Vlamingen ontmoet die écht kunnen schrijven. Belgische Bellettrie. Het allitereert niet voor niets. Ongetwijfeld hebben ze hier ook bestsellerderrie van Bekende Vlamingen. Maar daar gaan we ons even niet aan ergeren. We hebben hier een schrijver bij de hand die, excuus voor de goedkope grap, de taal hanteert op het scherpst van de snede.
In het voorwoord komt hij terug van een maandenlange retraite in Frankrijk. Daar heeft hij in alle rust aan dit boek gewerkt. Omdat hij zijn sleutels heeft vergeten, belandt hij in het hotel Commerce in de buurt van het Museum voor Schone Kunsten. Aan de muur van zijn kamer erotische prenten, boven het bed spiegels en blacklights. Een passende afsluiting van een megaklus: de ontrafeling van de geschiedenis van het geschreven wellustige woord. Daartoe (her)las hij de toonaangevende Franse traditie op dit gebied. Van de blazoendichters, via Rabelais, Sade en Flaubert tot Nin, Millet en Houellebecq. Ook sleepte hij er aangebrande klassiekers uit de wereldliteratuur bij.
Van Loo kleedt zich uit en gaat in bed liggen met ter verstrooiing een selectie uit zijn koffer met erotiek.
‘Stilaan voel ik mijn bloed sneller door mijn aderen stromen. Wanneer ik even opkijk van mijn lectuur zie ik in de grote spiegel wat ik al een tijdje voelde aanzwellen. Net op dat moment weerklinkt gezucht en gesteun uit de kamer onder me en hoor ik hoe lichamen zich een weg zoeken op de slechte matras. “Ze opent haar benen als een boek,” fluistert Apollinaire in mijn handen. (…) Zeg niet: “Fatsoenlijke romans vervelen me in hoge mate. Zeg: ik zou iets interessants willen lezen.” (…) Mijn gedachten schieten alle kanten op. “Zeg niet: Ik heb zin om te neuken. Zeg: Ik ben nerveus.” (…) De bezoekers van de kamer boven mij zijn ook tot de actie overgegaan. De dame roept iets onsamenhangends alsof een en ander haar niet aanstaat. Ik spits mijn oren. De boodschap is duidelijk, de verpakking weinig verheffend. “Zeg niet: Zijn pik is te dik voor mijn mond. Zeg: Ik voel me een klein meisje als ik met hem praat.”’
Nadat in alle kamers de hoogtepunten zijn bereikt, keert de stilte terug.
‘Plotseling weerklinkt tot mijn verbazing overal identiek hetzelfde gekreun. Intuïtief zet ik de televisie aan en beland in de door mijn buren bekeken pornofilm. De gedetailleerde shots vermenigvuldigen zich in de spiegels van mijn kamer. De wellust licht ook de lakens van mijn bed op. “Zeg: Ik verveel me nooit alleen.”’
En dat is dus alleen het voorwoord van O vermiljoenen spleet! Maar deze zinnenprikkelende romantaal blijft Van Loo hanteren door het hele boek heen. Daardoor is dit werk veel meer dan een gedegen non-fictieboek of een rode-oortjes-boek van een erotomaan. (Ook niets op tegen, overigens.) Het is een eigenzinnig naslagwerk dat heel erg dicht tegen de roman aanschuurt. Het thema van de Boekenweek schiet te binnen. Opgroeien in de erotische literatuur in dit geval. Waarom ontbreekt dit soort goede auteurs bij dit evenement? Van Loo is ook een ijzersterke performer. Hij bouwde met de twee eerste delen van zijn trilogie (Parijs retour en Als kok in Frankrijk) al een stevige reputatie op. Samen met dit deel is het een groots eerbetoon aan de literatuur.
Naar mijn, zoals altijd onbescheiden, mening kan Van Loo uitgroeien tot een van de belangrijkste exponenten van zijn generatie indien hij zich nog meer op fictie richt. De dagboekvorm lijkt hem op het lijf geschreven. Hij heeft plannen om een persoonlijk boek over Elsschot te maken. Laat deze Bart zijn minnelied maar zingen. Ik volg hem wel met schild en lans door het struweel. Maar geniet eerst van O vermiljoenen spleet! Met liefde gemaakt. Hallo Jean Mattern, uitgever van Gallimard. Een Franse vertaling. Nu!
Een strofe uit Boek der dartelheden van Pierre de Ronsard uit 1553:
O wees gegroet, jij vermiljoenen spleet,
die lustig tussen hoge dijen glanst.
O wees gegroet, jij split die vrolijk danst,
die mij genas van al mijn levensleed!’
|
|
