Gouden Boekenuil 2013

Details:


Op zaterdag 4 mei 2013 zal de prijs worden uitgereikt.

De jury:
Friedl' Lesage, voorzitter
Wim Brands
Diane Broeckhoven
Elsbeth Etty
Marc Reynebeau
Frederick Vandromme



Winnaar

  • Oek de Jong - Pier en oceaan



    Juryrapport uitreiking:

    "‘Toen Dina wakker werd, was ze vergeten dat ze zwanger was,’ zo begint Oek de Jongs meesterwerk Pier en oceaan, waarin we een schrijverschap geboren zien worden. Een zeer ambitieus project, een roman die alle zintuigen prikkelt, soms apart en soms tegelijk, geschreven zoals een oude meester schildert. Pier en oceaan roept een voorbije tijd op, het Nederland van de Tweede Wereldoorlog tot de jaren zeventig. Oek de Jong slaagt hierin door minutieuze beschrijvingen van de observaties van een sensitief kind, zonder in nostalgie te vervallen, zonder ooit het overzicht te verliezen. Het is een verhaal dat de tijd neemt, een langzaam verhaal, dat stilte ademt en je soms de adem beneemt. Of zoals het hoofdpersonage dat ervaart aan het eind van het boek, wanneer hij de maan ziet stijgen tussen de wolken boven zee, ‘hij drukte zijn handen in het gras. Dit was het. Dit was het begin.’ Het is met grote vreugde en eenstemmigheid dat de jury de Gouden Boekenuil 2013 heeft toegekend aan Pier en oceaan van Oek de Jong."

    Nominatierapport:

    In de in twee boeken opgedeelde roman Pier en oceaan vertelt Oek de Jong op magistrale wijze het verhaal van Abel Roorda en het nest waarin hij opgroeit: een neurotische moeder, een afwezige vader, een gezin van vijf waarin hij de oudste is, de Amsterdamse en Friese grootouders. Het verhaal met sterk autobiografische inslag begint in 1952 als Abels moeder Dina op de bevalling van haar eersteling wacht, op haar initiatief door haar Friese verloofde Lieuwe verwekt als vluchtreactie uit een overweldigende lesbische relatie.

    We nemen afscheid van Abel op zijn achttiende, als hij in de ondergang en de dood een nieuw begin ontdekt. De 804 pagina’s tellende familiesaga is geschreven in een uiterst zintuiglijke taal en sleurt de lezer mee in de draaikolken en stromingen van vaak wanhopige levens. In al zijn vormen stroomt en beukt het water doorheen dit oer-Hollandse verhaal. Een roman fleuve van het zuiverste water.

Genomineerd

  • Arnon Grunberg - De man zonder ziekte

    Rapport Arnon Grunberg:
    In De man zonder ziekte laat Arnon Grunberg de Zwitserse architect Samarendra Ambami opdraaien voor de aan de werkelijkheid ontleende moord op Hamas topman Mahmoud al-Mabhouh in 2010. Is Sam onschuldig of, al dan niet bewust, in dienst van de Mossad, de Israëlische geheime dienst?

    In deze huiveringwekkende roman krijgen we daarop geen antwoord, zoals ook Kafka in het midden liet waarom Jozef K. in Het proces de doodstraf krijgt. Sam gelooft dat kunst de plaats van God heeft ingenomen, een God met een liefdevolle glimlach, want “kunst bijt niet”. Als dat waar is, zou dit stilistische meesterwerk geen kunst zijn. Dat is het wél, al kunnen we het ook de verscheurende schepping noemen van een literaire god.

  • Peter Terrin - Post mortem

    Rapport Peter Terrin:
    Schrijvers die over schrijvers schrijven: het ziet er meteen wat navelstaarderig uit. Maar zo is het niet in Peter Terrins roman Post mortem. Terrin zet het thema in om op een complexe en genuanceerde manier het verweer te organiseren tegen de overkill aan beelden en informatie, die mensen in formats dwingt en de essentie niet meer onderscheidt van trivialiteiten. Even indringend als overtuigend toont Post mortem hoe de literaire verbeelding opbokst tegen de werkelijkheid. Niet om haar te negeren, want daarvoor zijn haar tragedies al te reëel, maar om haar mentaal te overleven.

  • Marja Vuijsje - Ons kamp

    Rapport Marja Vuijsje:
    Gek werd Marja Vuijsje van de verhalen die haar vader vertelde over het kamp, haar vader die dat 'rotkamp' overleefde dankzij het feit dat hij trombone kon spelen. Een vader die intussen zweeg over wat zijn ouders, zijn broer en zus overkwam.

    Marja Vuijsje doorbreekt dat zwijgen. Zij vertelt hun verhaal in Ons kamp, dat een indringende familiegeschiedenis is maar ook het verhaal vertelt van de joodse emancipatie, en verhaalt over welke sporen de oorlog trok in de levens van de overlevenden.

    Marja Vuijsje vertelt alle verhalen waaruit Ons kamp bestaat op een bijzonder effectieve manier. Ze bedrijft journalistiek en geschiedschrijving tegelijkertijd waarbij ze de goede toon weet te vinden om de vaak ingewikkelde verhalen te vertellen. Zoals een criticus opmerkte: ze schrijft sec maar meevoelend en vaak met milde spot of zelfspot.

  • Tommy Wieringa - Dit zijn de namen

    Rapport Tommy Wieringa:
    In Dit zijn de namen treffen twee ogenschijnlijk losstaande verhalen elkaar midscheeps: dat van een troep ‘verwilderde vluchtelingen’ en dat van Pontus Beg, de old school autoritaire politiecommissaris van het fictieve Michailopol. Wat ze met elkaar gemeen hebben is een eindeloze, onbestemde zoektocht; naar het geluk, naar identiteit, naar – kortweg – antwoorden.

    Dit zijn de namen biédt antwoord, op tal van vragen waarvan u als lezer niet eens wist dat u ze zich stelde, en dat doet het onbeschaamd op het te weinig betreden kruispunt van snijdend drama en doodernstige human comedy. Wat reeds lange tijd in gedachten leeft, mag nu stilaan luidkeels weerklinken: Wieringa kroont zichzelf tot een van de meest bewonderenswaardige en consistente auteurs van zijn generatie.

Longlist

Naar de overzichtspagina

Delen